نوشتهای که ترجمهاش را میخوانید معرفی و نقد آخرین کتاب رابین وود با عنوان سیاست جنسی و فیلم روایی است، امّا نویسنده بر تناقضاتی در نوشتههای وود انگشت میگذارد که درباره بیشتر آثار دیگر او نیز صادق است. علاقهمندان نظریه سینمایی در ایران با نوشتههای وود آشنایی دارند؛ گمانم انتشار مقالههایی از این دست نیز برای آشنایی آنها با انتقاداتی که به کار او وارد شده، لازم و مفید است. درغیر این صورت ممکن است […]
نویسنده: robertsafarian
درباره جعفر مدرس صادقی
این یادداشتی قدیمی است درباره دو تا از کتابهای جعفر مدرس صادقی. آن را چند سال پیش در پاسخ نظرخواهی روزنامهای نوشتهام. اخیراً آن را خواندم و دیدم در بردارنده نظرم به اختصار درباره بهترین داستاننویس زنده ادبیات معاصرمان است. هم نقاط قوت کارش و هم آن عیب بنیادینی را که مانع از همدلی عمیق با او میشود. کیست این مدعی بیادعا؟ این اواخر دو کتاب از جعفر مدرس صادقی خواندهام: مجموعه قصههای آن طرف […]
زیبایی طبیعت، زیبایی عکس : دو چیز متفاوت
موضوع زیبا زیبایی عکس را تضمین نمیکند. عکسی که از یک گل زیبا یا چهره کودکی شیرین میگیریم، لزوماً عکس زیبایی نخواهد بود. در بهترین حالت ممکن است بخشی از زیبایی موضوع به عکس راه یافته باشد، امّا از آنجا که بی هیچ تردیدی بخش قابل توجهی از اثر دلنشین و خوشایند موضوع نمیتواند به عکس راه یابد، عکس هرگز به پای موضوع نمیرسد. عکس خوب خود زیبایی خود را میآفریند. برای همین هم هست […]
فضای محرم و دغدغه آزاد ماتیان
در فیس بوک چرخ میزنم. دوستی عکسهای مراسم خیمهسوزان عاشورا را گذاشته است با نوشتهای طعنهآمیز به اوضاع زمانه. دوستی عکسی از داون تاون لس آنجلس را و آن را به کوچه برلن تشبیه کرده است. صدای طبلهای دستههای محرم دوستی را یاد طبل زدن کاترین در نمایشنامه ننه دلاور انداخته است. دوستی عکسی از غلامحسین ساعدی گذاشته با یکی از نامههای پر از اندوه و یاس او به محبوبش طاهره. دوستی خبر نمایش فیلمش […]
منتقد نباید جوّگیر شود
پاسخ به پرسشهای مجله ۲۴ تعریف نقدنویسی در گذر زمان برای شما تغییر کرده؟ نقد به اندازهی سالهای گذشته برایتان اعتبار دارد یا از اهمیتش کاسته شده است؟ تعریفش تغییر کرده امّا از اهمیتش کاسته نشده است. من زمانی (در طول دهه ۱۳۷۰ ، دورهای که بیشتر در مجله گزارش فیلم مینوشتم) در یک جور تقابل و مبارزه با نقد محتواگر یا اجتماعیگرایی که در آن، منتقد نقد نوشتن درباره یک فیلم را بهانهای میکرد […]
تکهای از مقاله “مواد آرشیوی در فیلم مستند”
شماره جدید فصلنامه فارابی به سینمای مستند اختصاص یافته است. سردبیری این شماره را امیرحسین ثنایی به عهده دارد. مشارکت من در این شماره یک مقاله نظری است درباره تعریفهای سینمای مستند (توجه کنید، تعریفها نه تعریف. یعنی تعریفهای گوناگونی وجود دارد و یکی از آنها را برتر از دیگران دانستن واقعاً دشوار است) و دیگری مطلبی درباره مواد آرشیوی در فیلم مستند. این مقاله کوششی است برای دستهبندی انواع مواد آرشیوی و انواع استفادههای […]
خیابان پشت پرده
از صدای داد و بیداد بچه محصلهایی که از پشت پنجره میگذشتند چشمهایش را باز کرد. پشت پرده، خیابان بیدار بود. صدای رفت و آمد و بوق اتوموبیلها زیاد شده بود. گوشه پرده را که کمی باز شده بود بست. پشت این پرده آدمها می گذشتند، بچه محصلها شوخیکنان به مدرسه میرفتند، تصادف میشد و رانندهها به هم فحش میدادند، اما او پرده را کنار نمیزد که آنها را ببیند، دنیای پشت پرده برای او […]
مهاجرت فراموششده
مهاجرت بزرگ ارامنه آذربایجان ایران بعد از قرارداد نرکمانچای جنگهای ایران و روس در نخستین دهههای سده نوزدهم میلادی که به عقد قرارداد ترکمنچای و جدایی قفقاز، از جمله ارمنستان کنونی از ایران انجامیدند، در تاریخ ایران مشهورند. در کتابهای درسی مدارس کشور از قرارداد ترکمنچای به عنوان قرارداد ننگین یاد میشود. امّا اگر از دیدگاه ساکنان مسیحی این مناطق نگاه کنیم، اوضاع کمی فرق میکند. ارامنه آن خطه که از یک سو از ظلم […]