سکوت در بلندگوها

با ورود صدای دالبی به سینما، این فیلم است که به تماشاگر گوش می‌دهد میشل شیون ۱ در این گفتار می‌خواهم درباره برخی تحولاتی صحبت کنم که از میانه دهه ۱۹۷۰، زمانی که سیستم دالبی به استاندارد صدای فیلم‌های سینمایی بدل شد، در صدای فیلم پیدا شده است. باید به یاد داشته باشیم که پیش از آن هم فیلم‌هایی داشتیم با باند صدای مغناطیسی که همان مشخصات صدای دالبی را داشتند (طیف فرکانس گسترش یافته، […]

زاده شدیم: ترجمه شعر دیگری از آزاد ماتیان

این روزها دارم شعرهای آزاد ماتیان را به فارسی ترجمه می‌کنم. دو شعر بلندش را قبلاً در سایت گذاشته‌ام. و حالا ترجمه شعری از کتاب جدیدش “نشان جهان”. قرار است یک ماه دیگر بزرگداشتی برای او بگیریم و دوست دارم تا آن وقت دست کم چهار-پنج شعر دیگر از کارهایش را ترجمه و در “هویس” یا جای دیگر منتشر کنم. در ضمن ترجمه این شعرها را برای گفتار فیلم مستند جدیدم به نام “میان دو […]

مقاله ای از کریستین متز درباره صدا در سینما: ابژه شنیداری

درباره جوهرباوری بدوی یک جور سوبستانسیالیسم (جوهرباوری) بدوی داریم که ریشه‌های عمیقی در فرهنگ ما (و بدون شک در فرهنگ‌های دیگر نیز، اما نه در همه فرهنگ‌ها) دارد. این سوبستانسیالیسم با جدیت تمام کیفیت‌های اولیه را که فهرست اشیاء (جوهرها) را می‌سازند و کیفیت‌های ثانویه را که عبارتند از کیفیاتی که به این اشیاء قابل اطلاقند، از یکدیگر تفکیک می‌کند. این مفهوم در تمامی سنت فلسفی غرب، از مفاهیمی که دکارت و اسپینوزا پیش نهادند […]

درباره سانسور و حق‌التحریر و … در روزنامه شرق

پاسخی به حمید جعفری در یادداشتِ “گزارش یک سال ستون‌نویسی برای شرق” چند جا نام حمید جعفری را آورده بودم، چون او رابط تلفنی و ای‌میلی من با روزنامه بود. امّا هدف اصلی آن نوشته علاوه بر ارائه گزارشی از یک تجربه روزنامه‌نگاری که یک سال و خرده‌ای به آن پرداخته بودم، نگاهی بود به وضعیت عمومی و سازوکار درونی روزنامه شرق و روزنامه‌های مشابه. حمید به نوشته من پاسخی داده است که در اینجا […]

جواب حمید جعفری به نوشته “گزارش یک سال ستون‌نویسی برای شرق”

حمید جعفری که در مقاله “گزارش یک سال ستون‌نویسی برای شرق” به‌ او نیز به عنوان مسئول یا یکی از مسئولین صفحه آخر رونامه شرق اشاره‌هایی کرده بودم، جوابی به آن نوشته داده است. در نوشته جداگانه‌ای به او پاسخ خواهم داد، امّا فعلاً عین جوابیه او را بخوانید: جناب ِ «صافاریان» عزیز نقد ِ شما را با عنوان ِ « گزارش یک سال ستون‌‌نویسی برای شرق» را خواندم و برایم بسیار عجیب بود . […]

گزارش یک سال ستون‌‌نویسی برای “شرق”

چند انتقاد بی‌موقع به روزنامه شرق و دیگر روزنامه‌های موسوم به اصلاح‌طلب این سومین جمعه‌ای است که چیزی برای شرق نمی‌نویسم. بیش از یک سال بود جمعه صبح با این فکر بیدار می‌شدم که مطلب ستون صفحه آخر روزنامه را بنویسم و برای حمید جعفری بفرستم. نام ستون “نقد فرهنگ” بود. اولین نوشته در تاریخ ۲۸ تیر ۱۳۹۰ چاپ شد و در جمع بیش از پنجاه مقاله کوتاه تحت این عنوان نوشتم که برخی راجع […]

نقد فیلم مستند چه تفاوتی با نقد فیلم داستانی دارد؟

نقد فیلم جزئی از چرخه اقتصادی و اجتماعی سینماست و از آنجا که فیلم مستند چرخه اقتصادی جاافتاده و سازوکار عرضه و مخاطب جاافتاده ندارد، طبیعتاً به طور منظم نیز نقد نمی‌شود. و چون به طور منظم نقد نمی‌شود نقد آن نیز ملاک‌ها و سنت‌های خاص خود را پیدا نکرده است. نقد فیلم مستند با نقد فیلم داستانی تفاوت‌های اساسی دارد، چون ساخت این دو فیلم اساساً با هم فرق دارد. در فیلم مستند کارگردانی […]

آدم‌ها آدم‌ها را تماشا می‌کنند

بحثی درباره برخورد نادرست منتقدان به هنر عامه‌پسند ریموند دورگنات همان طور که در بحث ستاره‌های سینما گفتیم، نقد آکادمیک غالباً خود را در موقعیتی می‌یابد که می‌خواهد به خصوصیات سبکی یک فیلم (برش، زاویه‌های دوربین، و غیره) فی‌نفسه چنان جلوه‌های هنری‌ای نسبت دهد که سرمنشاء‌شان خیلی ساده‌تر از اینهاست. این سرمنشاء مشارکت تماشاگر در تجربیات شخصیت‌های بخصوص در مخمصه‌ها و گرفتاری‌های بخصوص و نگرانی او برای آنهاست. یک رابطه همدلی-همدردی ساده ــ که همان […]